Kerkdiensten PG Lisse vanaf 2021

De ontwikkeling om te komen tot de nieuwe Protestantse Gemeente Lisse (PGL) duurt langer dan oorspronkelijk was bedoeld. Dit heeft de volgende oorzaken:
  1. De keuze voor het definitieve kerkgebouw is vertraagd omdat er in de eerste ronde geen goede en evenwichtige keuze gemaakt kon worden. Diverse zaken waren nog onduidelijk, vooral de mogelijkheden tot het verkopen of verbouwen van onze drie kerkgebouwen. Gemeente Lisse was destijds nog niet betrokken, wel essentieel om de huidige bestemmingsplannen te kunnen wijzigen.
  2. De Coronacrisis overviel ons allen. Daardoor kon de ingezette weg m.b.t. het vormgeven van verschillende type vieringen niet uit de verf komen. Plotseling moesten de kerken dicht en werd besloten om wekelijks één kerkdienst digitaal te verzorgen.
  3. Ook het beroepingsproces voor een nieuwe predikant duurt langer dan gewenst en gehoopt. Dit heeft geen direct verband met het samengaan van de drie gemeentes, maar wel met ontwikkeling en vooruitgang.
Hoewel de tijd ondertussen doortikt, staat de ontwikkeling ook weer niet helemaal stil. Zo is de gebouwencommissie bezig met de laatste stappen voor een eindadvies en ook de beroepingscommissie is actief aan het werk. Daarnaast heeft de commissie vieren verschillende scenario’s uitgewerkt om te komen tot diversiteit in kerkdiensten.
De drie bovengenoemde onderwerpen vragen van verschillende gremia binnen de kerk aandacht en keuzes. Het ‘voorstel kerkdiensten’ van de commissie vieren vraagt een keuze van de voorlopige kerkenraad (VKR), welke na de samenvoeging van de drie gemeenten de definitieve kerkenraad vormt.

Achtergrond

In het beleidsplan van de PGL in wording wordt gesproken over een veelkleurige en krachtige geloofsgemeenschap waar mensen, samen met anderen, doel en richting aan hun leven kunnen geven. De gemeente wil op een aansprekende en eigentijdse wijze voor alle generaties getuigen van de levensveranderende boodschap van Jezus Christus en deze boodschap handen en voeten geven. Vergeving en vernieuwing zijn daarin de sleutelwoorden. 
In het beleidsplan wordt ook genoemd dat de veelkleurigheid tot uiting moet komen in de kerkdiensten op zondagochtend. De traditie van de drie wijken waaruit de nieuwe gemeente voortkomt moet daarin herkenbaar zijn. In het plan wordt uitgegaan van twee kerkdiensten op zondagochtend met elk een eigen liturgisch en/of thematisch karakter. Daarnaast kunnen er ook nog andere diensten of bijeenkomsten zijn op een ander moment op de zondag. In vakantieperioden en bij bijzondere momenten vindt er volgens het plan één gemeenschappelijke kerkdienst plaats.

Ondertussen

I.v.m. de ontwikkelingen rondom het Coronavirus vindt er nu steeds één kerkdienst plaats. Eerst alleen digitaal en sinds 1 juli ook met maximaal 100 personen fysiek aanwezig in de kerk. In de diensten gaan de drie eigen predikanten voor, ieder met het eigen theologische- en liturgische profiel, maar daarin ook zoekend naar eenheid en verbinding. Er klinken inmiddels stemmen binnen de gemeente die zeggen dat het goed is om samen maar één kerkdienst per zondag te hebben. Het roept de vraag op of het wel wenselijk is om na opheffing van de coronamaatregelen weer over te gaan naar twee kerkdiensten op zondagochtend. 
Los van inhoudelijke argumenten zijn er ook praktische punten die vragen om een keuze hoe de diensten vanaf januari 2021 vorm te geven. In de vergadering van 13 juli heeft de voorlopige kerkenraad gesproken over de volgende twee scenario’s. Scenario’s die dicht bij de keuzes van het beleidsplan én bij de actuele ontwikkelingen liggen.

Scenario 1

De PGL kent vanaf januari 2021 twee kerkdiensten op zondagochtend. Elk van deze diensten heeft een eigen karakter, aansluitend bij de tradities van de drie wijken waaruit de PG Lisse voortkomt en aansluitend bij de identiteit van de eigen predikanten. Wanneer gastpredikanten voorgaan wordt gecommuniceerd wat voor type viering zij vormgeven: confessioneel, oecumenisch of een meer vrije vorm. In één van de twee diensten is er ruimte voor jeugd- en jongerenwerk.
 
Voordelen:
Sluit aan bij het beleidsplan van de Protestantse Gemeente Lisse i.w..
Het komt tegemoet aan de veelkleurigheid van de gemeente.
Voor gemeenteleden en voor nieuwe Lissenaren valt er iets te kiezen.
De gemeente kan zich goed profileren met een breed aanbod.
Er is ruimte voor meer andersoortige vieringen op zondagochtend, omdat er altijd een tweede ‘andere’ dienst is.
 
Nadelen:
De gemeente gaat bestaan uit twee of drie aparte groepen omdat sommigen elkaar weinig zullen tegenkomen.
Het kost veel tijd en inzet van predikanten, musici, ambtsdragers en andere betrokkenen bij de dienst om alles vorm te geven (weinig efficiënt).
Biedt een onduidelijk aanbod: wanneer is welke dienst en wanneer is er jeugd-/kinderwerk?
Onvoldoende ruimte en tijd voor informeel contact (koffiedrinken) rondom de kerkdiensten.
 
Opmerkingen:
In juli en augustus is er sowieso maar één kerkdienst.
Daarnaast zijn er ook gezamenlijke diensten, zoals doopdiensten en de startzondag.
Een duidelijke structuur hierin lijkt wenselijk in plaats van wekelijks te moeten kijken wat voor type viering wanneer is.
Er zijn variaties mogelijk: bijvoorbeeld: laatste zondag van de maand altijd samen.

Scenario 2

De PGL kent vanaf januari 2021 één kerkdienst op zondagochtend. Deze dienst heeft een open en breed karakter, maar wordt ook gekenmerkt door de identiteit van de voorgangers. Uitganspunt is dat er vanuit diversiteit ook gezocht wordt naar eenheid, waarbij er één breed samengestelde gemeente is van mensen. In iedere dienst is er jeugd- en jongerenwerk. 
Naast deze diensten is er ook ruimte voor andere type vieringen (of niet ambtelijke bijeenkomsten) op andere momenten van de zondag (of een andere dag). Denk bijvoorbeeld aan een Praisedienst, een Taizéviering, Kliederkerk, Leerdienst en Preek van de leek.
 
Voordelen:
Het beeld van ‘we zijn één gemeente’ wordt sterk benadrukt. We leren van elkaars traditie.
De starttijd van de kerkdiensten en het jeugd- en jongerenwerk is duidelijk.
Het bespaart tijd (efficiëntie) in de werkzaamheden van de predikanten, ambtsdragers en andere gemeenteleden. Het kost minder menskracht.
Er is meer tijd en ruimte voor informele ontmoeting rondom de kerkdiensten.
 
Nadelen:
Eén dienst op zondagochtend biedt op die dag onvoldoende diversiteit, waardoor niet iedereen zich kan herkennen.
Doet onvoldoende recht aan de veelkleurigheid van de gemeente.
Wijkt af van wat is afgesproken in het beleidsplan van de PGL i.w..
De meer geprofileerde diensten worden verplaatst naar andere momenten dan zondagochtend.
 
Opmerkingen:
Ook hierin kan gezocht worden naar vernieuwing en verbreding, zoals een andersoortige viering op bijvoorbeeld de vierde zondag van de maand, of dan juist wel twee diensten achter elkaar (waarin bijvoorbeeld beide predikanten voorgaan).
In dit model kan er ook ruimte zijn voor diversiteit en vernieuwing: het moeten geen ‘middle of the road’ diensten worden. 

Keuze

Na een goed gesprek met elkaar heeft de voorlopige kerkenraad in haar juli-vergadering met een grote meerderheid voor scenario 2 gekozen. Een achterliggende gedachte hierbij was dat in de aanloop naar het conceptbeleidsplan er steeds vanuit gegaan is op termijn toe te werken naar één ochtenddienst. ‘Corona’ heeft dit proces sterk versneld; er zijn positieve ervaringen opgedaan met één dienst.
Een belangrijk punt bij de keuze voor scenario 2 is dat er wel voldoende aandacht moet zijn voor de veelkleurigheid van de gemeente. Commissie vieren, de kerkenraad en de predikanten dragen hierin een grote verantwoordelijkheid. De kerkdiensten op zondagochtend zullen, binnen de PGL-bandbreedte, verschillend van karakter moeten zijn. Ook kunnen er op andere momenten op zondag (of door de week) diensten/bijeenkomsten zijn met een heel eigen geluid, bijvoorbeeld vanuit missionair oogpunt. Een voorbeeld hiervan zijn de diensten op zondag 11 oktober waar in de ochtend een (meer experimentele) dienst is gericht op kinderen en jongeren en er ‘s avonds een dienst is met een meer herkenbaar karakter.
Met de keuze voor scenario 2 heeft de voorlopige kerkenraad ook uitgesproken dat er ruimte moet zijn voor vernieuwing enerzijds, en anderzijds aandacht voor de traditie.

In gesprek

In september willen we hierover graag met u/jou als lid van onze gemeente in gesprek. Naast het geven van informatie over verschillende vormen van vieren, de achtergronden en betekenis daarvan, wil de voorlopige kerkenraad graag horen wat voor u belangrijk is in de kerkdiensten. We willen weten hoe we met elkaar kunnen zorgen dat we één gemeente gaan vormen waar ruimte en respect is voor ieders eigenheid, omdat wij met elkaar verbonden zijn als leden van het lichaam van Christus. Ook willen we als gemeente met elkaar in gesprek om elkaar en elkaars traditie goed te kunnen begrijpen. 
Hiervoor zijn in september de volgende drie momenten (mede in verband met het coronavirus) gereserveerd:
  • donderdagmiddag, 10 september 2020, aanvang 15.00 uur, in De Proeverij.   - (inmiddels volgeboekt)
  • maandagavond,      21 september 2020, aanvang 20.00 uur, in de Pauluskerk - (bijna uitverkocht)
  • donderdagavond,   24 september 2020, aanvang 20.00 uur, in de Pauluskerk - (nog beschikbaar)
U bent hiervoor van harte uitgenodigd! 
Graag aanmelden voor één van deze bijeenkomsten via Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken. of 06 - 454 20 154.

We hopen op goede, informatieve en leerzame bijeenkomsten met elkaar. De plaatsen waar we bij elkaar komen volgt later.
 
Bram Schriever (tijdelijk extern voorzitter)
Ds. Annelies Moolenaar